HOOFDSTUK 5: " Revalidatie na een blessure"

6 STAPPEN IN HET REVALIDATIEPROCES

Er zijn 6 stappen in het revalidatieproces:

1. (R)ICE

2. Individuele oefeningen

3. Looptraining

4. Functionele training

5. Sportspecifieke training

6. Wedstrijdgerichte training

Er zijn drie criteria om te bepalen of een geblesseerde speler door kan gaan in het revalidatieproces. Het opvoeren van de belastbaarheid hangt af van:

• Pijn

• Zwelling

• Bewegingscoördinatie

Zodra bij één van de 6 stappen er pijn, zwelling of een raar bewegingspatroon optreedt, mag niet worden doorgegaan met een volgende stap. Dus zodra bij individuele oefeningen er pijn of een zwelling optreedt aan het geblesseerde enkelgewricht, mag de speler nog niet beginnen met de looptraining. Dit geldt bij elke stap die gedaan wordt. Het wordt aangeraden om bij stap 1 te beginnen en uiteindelijk met stap 6 te eindigen en vooral geen stappen over te slaan.

1.    (RICE) - Directe behandeling bij elke blessure !!!!

R     =          Rust, stoppen met spelen

I      =          Immobilisatie, het gekwetste lichaamsdeel niet meer belasten of gebruiken. IJs-applicatie.

C     =          Compressie, drukverband aanleggen en eventueel koelen

E     =          Elevatie, het hoog leggen van het gekwetste lichaamsdeel

De letters bij elkaar geven: RICE

De tweede betekenis van Ice = IJs (zie koude behandeling)

Rust:

In de acute fase van de blessure is rust een “must”. De bedoeling van rust is het zo klein mogelijk houden van de weefselschade en een optimaal herstel van het letsel. Na de acute fase betekent rust echter roest!! Te lange rust is helemaal uit den boze. De spierkracht en lenigheid/mobiliteit nemen dan steeds sneller af.

Immobilisatie:

De mate van de immobilisatie hangt af van de ernst van het letsel. De pijn van de persoon bepaalt de beperking of juist het gebruik van het gekwetste weefsel. Bijvoorbeeld: iemand die na een sprint een lichte beenspier blessure heeft opgelopen, kan niet meer sprinten of hardlopen, maar nog wel wandelen. Oefeningen worden aangeraden, waarbij de spier alleen aangespannen wordt en er geen beweging in aangrenzende gewrichten plaats vind.

Compressie:

De bedoeling hiervan is de bloeding in het gekwetste weefsel te stelpen. De tegendruk moet volgehouden worden totdat het lichaam zelf in staat is de bloedstelping te verzorgen. Dit zal ongeveer 20 tot 30 minuten duren. Hoe groter de bloeduitstorting hoe langer de hersteltijd. Snelheid van handelen verkleint de kans op grote bloeduitstortingen. Compressie geeft tevens direct of indirect enige mate van pijnstilling.

Elevatie

Met elevatie wordt bedoeld het hoog houden van de geblesseerde structuur c.q. ledemaat. Hierdoor zal door de gemakkelijke terugstroming van het bloed naar het hart, een minder grote bloeding ontstaan. In de ontstekingsfase  kan door regelmatig hoog leggen van het been ook nog onnodige stuwing van vocht en dus zwelling voorkómen worden.

Koude behandeling

Over het toepassen van koude behandelingen bij blessures is de laatste tijd nogal wat te doen geweest. Er zijn duidelijk voor en tegenstanders van het toepassen van koud/ijs behandeling. Naast de invloed op de stofwisseling rond het gekwetste weefsel is de invloed op de pijnprikkel erg belangrijk. Koude behandeling voor het onderdrukken van het pijnsignaal leidt er nogal eens toe dat een voetballer onverantwoord zijn sportbeoefening hervat en zodoende het risico op een grotere blessure toeneemt. Het kan ook een vicieuze cirkel doorbreken waardoor bijvoorbeeld de pijn onderdrukt wordt en er weer geoefend kan worden zonder dat er verdere weefselbeschadiging optreedt (onder begeleiding oefenen). Tot nu toe is nog niet aangetoond wat nu het beste is. Wij adviseren dat verder koelen en het gebruik van een drukverband na het eerste half uur eigenlijk niet meer nodig zijn. Wel is het van belang, afhankelijk van de ernst van de blessure, de eerste 24 à 48 uur zich te houden aan de principes van Rust, Immobilisatie en Elevatie.
Koelen onderdrukt de pijn en stopt de bloedingen.
Na de eerste 48 uur kan langzaam begonnen worden met de wederopbouw fase:

• Reparatie van het weefsel door middel van onder andere littekenweefsel

• Training in deze fase zal geheel op geleide van de pijn uitgevoerd moeten worden (stap 2 en 3 van het revalidatieproces).

2.    Individuele oefeningen

De voetballers moeten hierbij denken aan:

• Spierrekkingsoefeningen - lenigheid, spierversterkingsoefeningen (kracht oefeningen)

• Trainingsvervangende arbeid, zoals zwemmen, aquajoggen, fietsen

• Krachttraining nu met beweging

3.    Looptraining

Er zijn een aantal voorwaarden waaraan een speler moet voldoen wil hij/zij weer met de looptraining van start gaan.

• Er mogen geen problemen meer zijn bij het lopen in het dagelijkse leven

• De speler moet starten op een vlakke ondergrond

• Eventueel doorgaan met coördinatietraining

• Daarna de krachttraining opvoeren

Na ± 21 dagen is de reparatie van het weefsel voltooid. De trekkracht van het weefsel moet worden vergroot. Vanaf dit moment kan men weer werken naar sportspecifieke trainingen (stap 4 - 6 in het revalidatieproces).

4.    Functionele training

• Looptraining vervolgen op oneffen grond (bij de voetbalsport betekent dit lopen op het voetbalveld zelf)

• Diverse loopoefeningen:   -           zijwaarts

                                           -           achterwaarts

                                           -           kruislings

                                           -           hinkelen

                                           -           loop- en schaatssprongen

                                           -           sprinten

5.    Sportspecifieke training

Zodra de looptraining goed gaat, dus zonder pijn en zwelling, kan de speler doorgaan met de voetbal, maar wel individuele oefeningen met deze bal. Dus dribbelen met de bal, schieten op de goal etc. Men mag dus pas weer met de groepstraining beginnen zodra de individuele oefeningen goed gaan.

• De voetbal komt in beeld

• Individueel

• Specifieke sportvormen

• Hierna groepstraining hervatten.

6.    Wedstrijdgerichte training

• Pas bij een goed uithoudingsvermogen

• Beweeglijkheid, spierkracht, snelheid en coördinatie zijn weer goed.

Tijdschema:

Afhankelijk van de blessure en het tussentijdse herstel kan het volgende tijdschema hierbij globaal gehanteerd worden. Het zal duidelijk zijn dat dit tijdschema niet gehanteerd kan worden bij een gebroken been of iets dergelijks.